English | Arama | İletişim
Hacettepe Üniversitesi Hastaneleri'nin "deli dana hastalığı" ile ilgili açıklaması

Creutzfeldt-Jakob hastalığı (CJD), insanlarda görülen ve uzun yıllardan beri bilinen bir prion hastalığıdır. "Deli dana hastalığı" (Bovine spongiform encephalopathy=BSE=mad cow disease), ilk olarak 1986 yılında İngiltere’de büyükbaş hayvanlarda bildirilen bir prion hastalığıdır. Diğer bir deyişle iki hastalık aynı grup içinde incelenmektedir. Ancak bu hiçbir zaman, CJD=deli dana hastalığı olarak yorumlanmamalıdır.


1990’lı yıllardan itibaren deli dana infeksiyonu taşıyan hayvanlardan elde edilen et ve et ürünlerinin tüketimi ile hastalığın bu formunun insanlara da bulaşabildiği gösterilmiş ve vCJD (varyant CJD) olarak adlandırılmıştır. vCJD deli dana hastalığının insanlarda görülen formudur. CJD ve vCJD farklı klinik tablolardır. Kamuoyunun gündemini meşgul eden hasta için Hastanemizden verilen rapordaki tanı Creutzfeldt-Jakob hastalığıdır, vCJD veya deli dana hastalığı değildir.


Her iki hastalığın da kesin tanısı beyin bulgusu ile konur. vCJD şüphesi olan hastalarda bademcik biyopsisi ile de tanı konulabilir. CJD’nin ilk belirtileri genellikle 50-70 yaşlar arasında görülür. Çoğunlukla altı ay içinde ölümle sonuçlanır. Direkt temas, damlacık veya solunum yolu ile bulaşmaz. Hastalıktan nöronların içinde PrPSC proteinin birikmesi sorumludur. Bu birikim sonucunda nöronlar hızla dejenere olur. PrP normalde insan vücudunda var olan bir proteindir. PrPSC formu ise patolojiktir.


vCJD’de klinik belirtiler CJD’ye oranla çok daha erken ortaya çıkar (ortalama 20-30 yaş). Başlangıçta genellikle psikiyatrik belirtiler ön plandadır. Daha yavaş seyirlidir. CJD’nin aksine altı ay içinde ölümle sonuçlanmaz. Hastaların ortalama 14 ay yaşadıkları bildirilmiştir. Beyin biyopsisi yapılmayan olgularda tanıya yol gösterici olması için Dünya Sağlık Örgütü tarafından belirlenmiş bazı tanı kriterleri vardır. Bu kriterlere göre hastalara biyopsi yapılmadan da kuvvetle muhtemel CJD veya kuvvetle muhtemel vCJD tanısı koymak mümkündür. Bu kriterlere göre Hacettepe Üniversitesi Erişkin Hastanesi’nde yatmakta olan hastanın yaşı (40 yaş üzeri ), nörolojik bulgularının hızlı ilerlemesi (15 gün içinde konuşamaz ve yürüyemez hale gelmesi), başlangıçta psikiyatrik belirtilerin ön planda olmaması ve hastalığın süresi (6 aydan kısa süreli) ile CJD klinik tablosuna tamamen uyduğu, vCJD ile uyumsuz olduğu görülmektedir. Ayrıca hastanın beyin omurilik sıvısında 14.3.3 proteinin pozitif olması bu tanıyı desteklemektedir. Özet olarak Hastanemizde yatmakta olan hastanın tanısı vCJD (deli dananın insanlarda görülen formu) değildir.


29.09.2004 tarihli bir gazetenin manşetinde (kurumumuz tarafından gerekli sözlü ve yazılı açıklama 28.09.2004 tarihinde yapıldığı halde) yer alan haberle kanımızca kamuoyu yanlış bilgilendirilmiş ve yönlendirilmiştir. Haberde yazılanın aksine, hastanın mevcut şikayetleri Ağustos 2004 başında başlamış ve hızla ilerlemiş olup, daha önceden varolan yakınmalarından bağımsızdır. Yukarıda açıklanan nedenlerden ötürü hastamızda deli dana hastalığı ön tanı olarak bile düşünülmemiştir. Konu ile ilgili uluslararası web sitelerine girildiğinde (www.cdc.org, www.who.int), hekim olmayan kişilerin bile rahatça anlayabileceği türden bilgilere ulaşmak mümkündür.


30/09/2004
Her Hakkı Saklıdır © 2011 Hacettepe Üniversitesi Hastaneleri Bilgi İşlem Müdürlüğü
info@hacettepe.com.tr